Đi tìm ngày khai sinh của ngõ nhỏ Hà Nội

Huỳnh Mai

2020-10-04

Trong bài trước, tôi đã kể qua về một số ngôi nhà cổ thực sự ở phố cổ Hà Nội thời trước 1954. “Thực sự” có nghĩa chúng là những ngôi nhà hình thành trên các phố xưa từ trước năm 1954, được dùng là nơi buôn bán, sinh sống của một gia đình qua nhiều năm.

Những biệt thự vàng son

Ví dụ ngôi nhà 87 Mã Mây đã được nhắc đến trong bài trước được xây dựng vào cuối thế kỷ 19 và đổi chủ nhiều lần. Đến 1945-vâng, đúng thời điểm có biến cố vĩ đại mà lịch sử Việt Nam ghi lại là “nạn đói Ất Dậu” làm chết đến hai triệu người miền Bắc, một thương gia bán thuốc bắc đã mua lại ngôi nhà và tiến hành sửa sang.

Căn nhà ở phố Mã Mây, Hà Nội Hình tác giả cung cấp

Sau khi được trùng tu vào năm 1998 theo khuôn khổ hợp tác giữa thành phố Hà Nội và thành phố Toulouse (Pháp), ngôi nhà đã được trả lại nguyên vẹn hình hài cũ, với những đồ dùng sinh hoạt thường ngày.

Đồ gỗ trong ngôi nhà chủ yếu bằng gỗ tốt và chạm trổ tuyệt đẹp. Từ chiếc cầu thang lên gác bằng gỗ lim (còn nguyên vẹn), hàng cột, đến bộ bàn ghế ngồi uống trà và cho trẻ con học bài, những chiếc giường ngủ nho nhỏ theo thước đo bây giờ của chúng ta, bộ bàn thờ, những chiếc tủ quần áo…

Trên phố Hàng Bè (Hà Nội), trong một con ngõ, là khu biệt thự nhà ở của cụ Trương Trọng Vọng, một doanh nhân thầu khoán nổi tiếng đầu thế kỷ 20. 

Khu biệt thự thiết kế theo lối tứ hợp viện của Trung Quốc, ba khu nhà quây lại quanh sân trong, nhưng được xây dựng hai tầng theo kiến trúc Pháp. Xây vào năm 1925, khu nhà có diện tích 800 m2. Đến nay, trải qua hơn trăm năm biến động, con cháu cụ Vọng vẫn đang sinh sống trong khu nhà này.

Biệt thự ở phố Hàng Bè, Hà Nội Hình tác giả cung cấp

Trong làng cổ Bát Tràng, có một ngôi nhà được gọi là “nhà tây”. Nó được xây cũng vào cuối thế kỷ 19, do cụ Lê Quang Bưu (cụ Lý Bá) giàu có tiếng trong tổng bấy giờ. Kiến trúc sư là người Pháp. Được xây hai tầng tương tự các “nhà tây” bấy giờ, nên cũng như tất cả các “nhà tây”, thép phải đặt mua bên Pháp chở về bằng đường biển, kết hợp với gạch, ngói, gốm, sứ Bát Tràng thửa riêng. Đồ gỗ trong nhà đều bằng các thứ gỗ quý như lim, gụ, tất cả đều được chạm trổ và khảm trai tuyệt đẹp, đen bóng, sang trọng và trường cửu. Chúng đã được dùng hàng ngày cho đến bây giờ, cũng như rất nhiều năm nữa.

Biệt thự ở phố Hàng Bè, Hà Nội Hình tác giả cung cấp

Tại 172 Quán Thánh là biệt thự cũng theo kiến trúc Pháp cổ, tuy từ lâu đã bị chia cắt và thay đổi hoàn toàn kết cấu bên trong. Biệt thự có tổng diện tích khoảng 1.000 m2, gồm nhà và vườn. Trong đó, ngôi nhà rộng khoảng 400 m2, hai tầng. Chủ của nó là kiến trúc sư Ngô Văn Phú-ông tự tay thiết kế và thi công ngôi nhà. Đến năm 1940, ông Phú sang Pháp định cư và bán lại ngôi nhà cho ông Vũ Đình Hiên, được mệnh danh là trùm ngành in một thời với nhà in Vĩnh Thịnh.

Ở số 8 phố Chân Cầm (cầm chân chứ không thèm cầm tay, các cụ xưa khi yêu táo bạo thế này thảo nào cô gái đi chơi với người yêu về cứ phải dối mẹ là áo đã qua cầu gió bay-mà tôi đùa đấy.

Tờ báo Lao động thủ đô dẫn cái tên Chân Cầm như sau: Theo cuốn “Hà Nội nửa đầu thế kỷ XX”, tập 2, của Nguyễn Văn Uẩn thì Chân Cầm là một thôn cũ thuộc tổng Thuận Mỹ do 2 thôn Chân Tiên và Minh Cầm của tổng Tiền Túc sát nhập. Lấy hai chữ của hai tổng ghép vào, thành ra “Chân-Cầm”. Còn tại sao không phải là “Cầm Tiên” hay “Cầm Chân” thì tôi không rõ).

Đó là biệt thự 3 tầng (một trệt hai lầu), xây dựng từ năm 1930 theo lối kiến trúc Đông Dương, diện tích 345 m2 ,vốn thuộc về một vị luật sư có tiếng (nhưng tôi cũng không biết là ai).

Biệt thự ở phố Chân Cầm Hình tác giả cung cấp

Biệt thự số 6B Đường Thành được xếp hạng di tích và được thành phố đưa vào danh sách những công trình cần bảo tồn từ năm 2010, nay là một nhà hàng chả cá mang tên Thăng Long (bán chả cá mà lấy tên là con rồng bay lên trời, quả cũng thật là bậc tài tình chơi chữ, bồi thường hào quang rực rỡ cho cái chết đau thương của chúng cá). Chủ nhà trùng tu hết hai năm, từ 2018 đến 2020 thì xong. Số tiền được cho biết là 20 tỷ. (Xin kể thêm với quý vị không phải xuất thân từ Bắc kỳ, chả cá này không phải là… chả cá. Nó là cá lăng, một loại “danh cá”, thịt chắc và ngon, filet cắt miếng vừa ăn, ướp gia vị gồm có riềng và mẻ, sau đó chiên bằng mỡ heo và mỡ gà với lửa nhỏ ăn ngay trên bàn, thường xuyên trộn thêm rất nhiều hành lá và thìa là cắt khúc vào. Chấm với mắm tôm ngon vắt chanh, ăn kèm bún và húng Láng-cũng là một loại “danh rau gia vị” nốt. Nó được gọi là đặc sản Hà Nội, vì quả thật khá ngon).

Khoản tiền trùng tu ngôi nhà ấy đủ mua một chục căn hộ chung cư cỡ 45 m2 ở Ecopark, được gọi là Thành phố xanh ở Hà Nội. Nhưng nó không hề mất đi một xu, mà còn tăng thêm gấp bội giá trị cho ngôi biệt thự.

Đời trong biệt thự

Kể về biệt thự Hà Nội chắc phải mất vô số ngày đêm nữa. Tuy nhiên, chỉ điểm qua vài biệt thự có tiếng, cũng đủ để hình dung không gian sinh sống của các trí thức, thương nhân Hà Nội cổ như thế nào. Lại nói như nhà văn Nguyễn Khải trong bút ký “Một người Hà Nội” thì nó như thế này:

“Khoảng cuối những năm 30 (của thế kỷ XX-tác giả), mẹ già tôi vẫn để răng đen, nhưng đã vấn tóc trần, đeo kiềng cổ và vòng tay bằng vàng chạm vừa thô vừa nặng.
Cô Hiền (một người em họ của mẹ nhà văn Nguyễn Khải-tác giả) vào những năm ấy đã cạo răng trắng và mặc quần áo đồng màu, hoặc đen hết hoặc trắng hết. Còn nữ trang đã biết dùng đồ ngọc, bạch kim và hạt xoàn. Cũng vào năm ấy có một số gia đình công chức cao cấp và quan lại, có cả mấy nhà buôn bán tơ lụa, thuốc bắc, kim hoàn, cho con gái lớn mở phòng tiếp khách văn chương, gọi là salon littéraire để mời gọi mấy anh văn sĩ, thi sĩ mới nổi và các cậu sinh viên cao đẳng. Khách văn chương là cái khung phải có, còn đám công tử một mai sẽ thành quan đốc, quan trạng, quan huyện mới là những nhân vật chính của mọi mộng mơ theo kiểu Tự lực văn đoàn.”

Tu

Một buổi tối của những người ấy được nhà văn Nguyễn Khải tả lại như sau:

“Trong mấy chục năm sống dưới chế độ ta, mỗi tháng cô đều tổ chức một bữa ăn bè bạn, gồm các cựu công dân Hà Nội, những tên tuổi đã thành danh của đất kinh kỳ. Khoảng mươi, mười lăm người gì đó. Cửa hàng đóng từ chiều, các bà lần lượt đến trước, xông ngay vào bếp cùng làm cơm, các ông đến sau, mũ dạ, áo pa-đờ-xuy, bỏ áo khoác ngoài bên trong còn mặc đồ bộ (tức mặc suit-tác giả), thắt cà-vạt, nhưng đã sờn bạc cũ kỹ.
(…)
Rồi cửa trong mở, bà chủ xuất hiện trước như diễn viên lên sân khấu, lược giắt trâm cài hoa hột lấp lánh, rồi một loạt bảy tám bà tóc đã bạc hoặc nửa xanh nửa bạc, áo nhung, áo dạ, đeo ngọc đeo dây đi lại uyển chuyển.”

Cuối năm 2013, chính quyền thành phố Hà Nội đã có văn bản công nhận 1.253 nhà biệt thự cũ xây dựng trước năm 1954, tập trung ở các quận Ba Đình, Tây Hồ, Hoàn Kiếm, Hai Bà Trưng và Đống Đa là các biệt thự còn giữ được phần lớn kiến trúc cổ, được quản lý và sử dụng. Ngoài ra còn có 312 biệt thự xây dựng sau năm 1954 đã bị phá dỡ xây lại hoặc chưa bị xây lại nhưng đã bị biến dạng, xuống cấp nghiêm trọng, không thuộc dạng được quản lý.

Vậy trong 60 năm trải qua hai cuộc chiến tranh cùng vô số biến cố dữ dội, có bao nhiêu ngôi biệt thự đẹp đẽ đã bị phá tan?

Thiệt hại đó không thể tính nổi.

Bây giờ, chúng ta đi tìm xem vì sao những biệt thự rộng lớn, lộng lẫy ngày đó lại trở thành “ngõ nhỏ”.

Đời trong ngõ nhỏ

Vẫn trên phố Mã Mây, chỉ cách ngôi nhà 87 một đoạn ngắn, ở phía đối diện có một con ngõ. Một người (vừa mới) quen dẫn tôi vào đó, nói nhiệt tình:” Vào đây, vào đây, muốn biết ngõ Hà Nội thì phải vào đây”.

Tôi không hiểu tại sao người (vừa mới) quen kia lại vồn vã giới thiệu cái ngõ này. Nó chẳng đặc trưng Hà Nội gì cả. Là vì nó rất lớn so với tuyệt đại đa số các ngõ trong phố cổ: rộng đến ba bốn mét, phía ngoài thừa sức cho các hàng nước chè, hàng ăn nhỏ kế nhau vui tươi bán hàng. Và lại đầy ánh sáng. Tom lại, nó như một cái hẻm bình thường ở Sài Gòn, chứ không phải ngõ Hà Nội.

Nhưng người ta cứ khăng khăng dẫn.

Trong ngõ ở Hà Nội Hình tác giả cung cấp

Đã thế, các cô dì bán nước ngoài đầu ngõ còn xôn xao: “Vào đi, vào cho biết. Ấy Hà Nội là phải vào ngõ, chứ đi nhâng nhâng ngoài phố chả biết cái gì đâu cháu ơi”.

Thì vào!

Con ngõ như đã nói, rất rộng, do đó đầy ánh sáng. Hai bên là vách nhà cao nhiều tầng. Nó kéo dài đến gần 20 m, sau đó hẹp dần và uốn một khúc lượn phải.

Qua khúc lượn này, là thế giới hoàn toàn khác.

Đoạn ngõ đến đây vẫn còn rộng như cũ, nhưng bị chia thành hai ngả. Ở giữa mọc ra một loạt các kiến trúc bằng kim loại trông giống như cái tủ quần áo, xen kẽ với các bồn rửa kim loại. Vài chỗ lại là bếp: người ta xây gạch lên cao thành bệ, đặt vừa đủ cái bếp nhỏ. Có mấy cái nồi vẫn đang đặt trên bếp, sôi âm ỉ.

Ngách phía trái là một dãy nhà, cửa khá hẹp và liên tiếp nhau như một dãy phòng trọ rất nhỏ. Nghe rõ tiếng tivi đang ca hát từ trong vọng ra. Bên ngoài một căn nhà còn để một chiếc ghế tựa, trên đó có một chiếc bếp từ. Vẻ như trong nhà vừa ăn lẩu xong và dọn bếp ra ngoài cho gọn. Chiều dài của cả dãy nhà này chỉ khoảng 6m, nhưng có đến 4 cái cửa, tức là 4 căn nhà.

Một góc cuộc sống hiện tại trong ngõ nhỏ phố cổ Hà Nội Hình tác giả cung cấp

Lối đi đến đây thì hẹp lại, chỉ khoảng 60 phân.

Tôi tò mò hỏi người dẫn đường những chiếc tủ kim loại để phía trước nhà là gì.

“Nhà tắm đấy”-họ đáp.

Hóa ra trong nhà không đủ diện tích nên các gia đình phải tận dụng mọi không gian bên ngoài. Mỗi gia đình làm một chiếc nhà tắm riêng, dù nó có lẽ chỉ vừa lọt một người tầm thước đứng gọn lỏn bên trong. Cao to cỡ tây là không thể nhét vừa. Bếp núc cũng vậy. Phía trên chiếc bếp họ làm chiếc kệ nhỏ để vài thứ gia vị thiết yếu ở đấy. Nấu xong thì bê vào nhà, trải chiếu, đặt mâm ngồi ăn. Ăn xong dọn mâm đi chỗ đó lại thành nơi ngủ. Mỗi căn nhà chỉ độ vài m2.

Con ngõ tiếp tục chia ra hai nhánh thành hình chữ T. Cuối ngõ phía trái, mới thấy toàn bộ sự nghèo nàn và tăm tối. Vì dãy nhà phía trước tuy nhỏ hẹp nhưng vẫn còn xây gạch, khung cửa kim loại phía trên là kính khá sáng sủa, thì cuối ngõ chỉ là một túp lều đúng nghĩa. Nó che chắn bằng tôn cũ, thấp lè tè, tấm vải màu cháo lòng treo phía trước làm cửa lòng thòng và rách nát. Áo quần phơi mắc vào bất cứ cái gì mắc được.

Nhánh bên phải là nhà vệ sinh công cộng của cả ngõ. Nó bằng gạch, xây tách biệt, khoảng 3, 4 phòng, khá rộng và cao, có lẽ từ thời cái ngõ còn ít người ở, nhà cửa còn thoáng và thấp, chưa chen chúc nghẹt thở như bây giờ. Nhưng từ rất lâu năm nó đã bị các nhà ở mọc dần ra vây bọc chung quanh và trùm lên cao che kín mít, không một tia nắng nào lọt nổi vào nên rêu bám lên toàn bộ từ đầu đến chân, xanh mướt như một thảm thực vật nhiệt đới. Đôi chỗ còn lộ ra nền xi măng phía dưới thì đen sạm và lở lói, hoàn toàn là một phế tích chân chính.

Tôi không dám bước vào sâu, cũng không dám chụp ảnh cái phế tích đó, sợ nhỡ người trong ngõ bất bình.

Thật đáng tiếc, vì những người tôi gặp cũng ở trong cái ngõ đó đã chứng minh điều ngược lại.

Nguồn : https://www.rfa.org/vietnamese/news/blog/looking-for-the-birthday-of-hanoi-old-quater-lanes-10042020124737.html

THÔNG BÁO MỚI CỦA HOA KỲ VỀ VIỆC DI TRÚ LIÊN QUAN ĐẾN ĐẢNG VIÊN CỘNG SẢN

FB DUAN DANG

Hôm nay xuất hiện một thông báo của Sở Di trú và Nhập tịch Hoa Kỳ (USCIS) về một cẩm nang chính sách liên quan đến đảng viên và cựu đảng viên đảng cộng sản, đảng độc tài toàn trị và thành viên các tổ chức có liên hệ.

Nhìn sơ qua, tôi không thấy có gì khác với Đạo Luật Di trú và Nhập tịch Hoa Kỳ nhiều thập niên qua đã cấm đảng viên và cựu đảng viên đảng cộng sản, đảng độc tài toàn trị và thành viên các tổ chức có liên hệ nhập cư Mỹ, ngoại trừ các trường hợp ngoại lệ và trường hợp miễn trừ.

Các ngoại lệ vẫn như cũ đó là:

Nhóm 1:

– Tham gia không tự nguyện.

– Kết thúc trước năm 16 tuổi.

– Bắt buộc theo pháp luật.

– Để có việc làm, phân phối thực phẩm hoặc nhu yếu phẩm khác.

Nhóm 2: Cựu đảng viên

– Thoái đảng ít nhất 2 năm hoặc 5 năm đối với đảng kiểm soát chính quyền của một nước độc tài toàn trị tính đến lúc nộp đơn; và

– Không bị xem là mối đe dọa đối với an ninh quốc gia Mỹ.

Trường hợp miễn trừ áp dụng với đoàn tụ gia đình hoặc vì lợi ích nước Mỹ…

Vậy nên nhiều khả năng đây không phải là sự thay đổi về quy định. Có chăng chỉ là USCIS hướng dẫn cụ thể hơn về cách xử lý các trường hợp đảng viên cho nhân viên lãnh sự.

Một điểm đáng chú ý trong cẩm nang là nghĩa vụ chứng minh (burden of proof) sẽ thuộc về đương đơn, tức người này có nghĩa vụ phải chứng minh mình thuộc vào các trường hợp ngoại lệ và/hoặc không phải là mối đe dọa đối với an ninh quốc gia Mỹ (đối với cựu đảng viên và người xin miễn trừ).

Đối với nguy cơ an ninh, họ sẽ xem xét các yếu tố: Gián điệp; khủng bố; hoạt động lật đổ; an ninh công cộng, gồm tiền án tiền sự và hoạt động băng đảng; nguy cơ với tài sản trí tuệ, nguy cơ với an ninh thông tin, kể cả các chiến dịch tuyên truyền thông tin sai lạc; nguy cơ với an ninh bầu cử và nguy cơ với y tế.

Như vậy, cẩm nang có thể báo hiệu việc siết chặt kiểm soát đảng viên cộng sản nhập tịch trong thời gian tới, trong đó đối tượng hàng đầu bị nhắm tới có lẽ là đảng viên Đảng Cộng sản Trung Quốc, mà phần lớn có thể bị xem là mối đe dọa an ninh nếu xét đến các yếu tố kể trên.

FB DUAN DANG

Nước Mỹ có thể hàn gắn được

TIẾNG DÂN 03/10/2020

Lê Nguyễn Duy Hậu

3-10-2020

Giới trẻ Việt Nam có một câu thành ngữ: “Có không giữ, mất đừng tìm”. Ngẫm ra thì đó là điều rất đúng đắn. Theo dõi những gì diễn ra trên chính trường Mỹ suốt mấy năm vừa qua càng khiến cho những người nghiên cứu chính trị, pháp lý thuần tuý hiểu hơn về giá trị của những truyền thống bất thành văn, nhưng lại là xương sống của cả một thể chế chính trị.

Như chuyện tranh luận tổng thống 4 ngày trước. Có thấy sự chợ búa của buổi tranh luận, người ta mới có động lực tìm lại những cuộc tranh luận trước đó giữa các ứng cử viên tổng thống. Năm 2016, Trump và Clinton bắt tay nhau trong buổi đầu tiên, và sau đó họ còn không thèm nhìn mặt nhau. Nhưng chỉ cần lùi về trước đó không xa là năm 2012, hay đẹp hơn là 2008, người ta sẽ thấy cuộc tranh luận của Obama và Romney, hay của Obama và McCain diễn ra hết sức văn minh, lịch sự. Ở đó, những ứng cử viên ngồi vào thảo luận với nhau về những chính sách mà họ sẽ làm với nước Mỹ trong 4 năm tiếp theo. Không có chỗ cho công kích cá nhân, và chắc chắn không có chỗ cho công kích gia đình nhau. Người Mỹ đã từng đi bầu dựa trên những chính sách, lựa chọn những hướng đi chứ không phải đơn thuần là xem họ ghét ai hơn như cuộc bầu cử năm nay.

Bà ta run rẩy nói với McCain rằng bà sợ Obama sẽ đắc cử vì Obama là “một tay Arab”.

Tròn 12 năm trước, cũng vào dịp tháng 10 này, khi John McCain tổ chức buổi vận động tranh cử nước rút trước khi vào cuộc quyết đấu với Barack Obama, ông nhận được một câu hỏi từ một cử tri lớn tuổi. Bà ta run rẩy nói với McCain rằng bà sợ Obama sẽ đắc cử vì Obama là “một tay Arab”. Không đợi bà nói hết câu, McCain giựt lại micro và trấn an bà rằng Obama là một người đàn ông đàng hoàng, có gia đình, và là một chính trị gia tốt. Chỉ là, Obama có quan điểm khác McCain và McCain tin rằng quan điểm của mình có lợi hơn cho nước Mỹ.

Đáp lại ngay lập tức với lời “bênh vực” đó của McCain là tiếng boo của đám đông cử tri. McCain sau đó thua cuộc bầu cử, nhưng ông trở thành một trong những chính khách được quý trọng nhất nước Mỹ. Tất nhiên sẽ có người không thích ông vì ông bị bắt trong chiến tranh Việt Nam. Nhưng rốt cuộc thì mình tin là thế hệ sau sẽ học được từ ông nhiều hơn. Obama trở thành người đọc tưởng niệm chính trong đám tang của John McCain 10 năm sau đó.

ORG XMIT: DERC105 Delaware Attorney General Beau Biden, center, stands with other members of his Delaware Army National Guard unit during a deployment ceremony, Friday, Oct. 3, 2008, in Dover, Del. Biden, whose unit will deploy to Iraq, is the son of Democratic vice presidential candidate Sen. Joe Biden. (AP Photo/Rob Carr)

Hay chỉ mới 4 năm trước thôi, trong những ngày cuối cùng của nhiệm kỳ tổng thống Obama, lưỡng viện Hoa Kỳ (và lưỡng đảng nói chung) đã thông qua một đạo luật thành lập các trung tâm nghiên cứu chống bệnh ung thư ở Hoa Kỳ. Khi thượng viện chuẩn bị thông qua, bất ngờ đại diện của Đảng Cộng Hoà lên tiếng nói rằng ông muốn thay đổi thêm một phần của đạo luật này. Theo đó, trung tâm nghiên cứu bệnh ung thư sẽ được đổi tên thành Beau Biden – theo tên của một sĩ quan Hoa Kỳ từng phục vụ ở Iraq và qua đời vì ung thư. Beau là con trai của Joe Biden, người khi đó là phó Tổng thống Hoa Kỳ, đồng thời là Chủ tịch Thượng Viện. Joe Biden khi đó ngồi ghế chủ toạ cuộc họp đã xúc động thấy rõ vì sự tri ân này. Người đưa ra lời đề nghị năm ấy là thủ lĩnh phe đa số của Thượng Viện, Mitch McConnell.

Chính những truyền thống dân chủ đó giúp cho nước Mỹ hàn gắn nhanh chóng sau Nội chiến và lớn mạnh dù hai tư tưởng đối lập nhau. Hiến Pháp Mỹ chưa bao giờ bắt hai đảng phải làm việc với nhau, nhưng họ biết họ phải làm như vậy vì đó là cách duy nhất để nước Mỹ phát triển được. Những hình ảnh đó đã dần biến mất sau 4 năm vừa qua. Lỗi thì tại anh tại ả, và cũng không nhất thiết để đi truy cứu nữa khi việc trước mắt chính là hoà giải và hoà hợp được.

Joe Biden gửi lời chúc sức khoẻ đến Donald Trump và chiến dịch tranh cử của Joe Biden tuyên bố sẽ (tạm) ngừng các hoạt động quảng cáo, tuyên truyền có nội dung tiêu cực chống lại tổng thống đương nhiệm.

Ngày hôm nay, khi tổng thống Trump bị dương tính với Covid-19, có lẽ có rất nhiều người hả hê, và cũng không ít người cầu mong Joe Biden cũng bị lây nhiễm. Nhưng nổi bật hơn cả là cuộc hưu chiến giữa hai phe, hay ít nhất là giữa hai ứng cử viên tổng thống. Joe Biden gửi lời chúc sức khoẻ đến Donald Trump và chiến dịch tranh cử của Joe Biden tuyên bố sẽ (tạm) ngừng các hoạt động quảng cáo, tuyên truyền có nội dung tiêu cực chống lại tổng thống đương nhiệm.

Chắc chắn những người tin vào điều tiêu cực, hoặc nghĩ rằng nước Mỹ đang trong giai đoạn sống còn, sợ hãi cả nền dân chủ 300 năm rơi vào tay Trung Cộng hay “dân chủ thổ tả” (kì thực là họ hoặc coi thường nền dân chủ đó, hoặc không hiểu gì, hoặc có những mục tiêu chính trị khác) sẽ cho rằng đây chỉ là đóng kịch. Nhưng dẫu cho đó là vở kịch thì nó cũng gợi nhắc lại rằng trước đó không lâu, cái gọi là vở kịch đó đã từng được xem là một tiêu chuẩn, một truyền thống, một thứ quyền lực mềm khiến nước Mỹ được ngưỡng mộ (chứ không sần sùi như bây giờ).

Ở giữa lòng nước Mỹ trong giai đoạn này quả là một trải nghiệm vừa lo sợ, vừa thú vị. Có thể mình ngây thơ nhưng mình tin rằng nước Mỹ có thể hàn gắn được. Đôi lúc mọi thứ cần phải đẩy đến tiêu cực nhất để người ta nhận ra những thứ vô hình tưởng như có sẵn nó quan trọng đến thế nào. Tiếng Anh có cụm từ “don’t take something for granted” mà khi dịch ra tiếng Việt thì thật bất lực để rõ được cái nghĩa của nó.

Nguồn : https://baotiengdan.com/2020/10/03/nuoc-my-co-the-han-gan-duoc/

‘Rất quan ngại’: Tòa Bạch Ốc đưa ra các thông tin cập nhật mâu thuẫn, khó hiểu về sức khỏe của Trump

TIẾNG DÂN 04/10/2020

Sydney Morning Herald

Tác giả: Matthew Knott

Dịch giả: Trúc Lam

4-9-2020

Washington: Bác sĩ của Donald Trump đã gây ra sự nhầm lẫn rộng rãi khi nói rằng Tổng thống Mỹ đã được chẩn đoán nhiễm virus corona 36 giờ trước khi vụ việc được tiết lộ với công chúng, buộc Nhà Trắng phải nhanh chóng đưa ra lời đính chính.

Sự rối rắm trở nên tồi tệ hơn khi, thời điểm sau khi bác sĩ Sean Conley của Nhà Trắng đưa ra một báo cáo lạc quan về tình trạng của Tổng thống, thì một quan chức của Nhà Trắng nói với các phóng viên rằng, Tổng thống “không có lộ trình rõ ràng để hồi phục hoàn toàn”.

Ông Trump tới bệnh viện quân đội Walter Reed hôm thứ Sáu. Nguồn: AP

Tại một cuộc họp báo hôm Chủ nhật (AEST) bên ngoài bệnh viện Maryland, nơi ông Trump đang được điều trị, bác sĩ Sean Conley của Nhà Trắng cho biết, “chúng tôi phát hiện bệnh của ông Trump 72 tiếng”.

Thời điểm ông Conley phát biểu vào lúc 11h30 sáng, giờ địa phương, điều này có nghĩa là, ông Trump đã được phát hiện bệnh vào sáng thứ Tư, giờ địa phương – một ngày sau cuộc tranh luận tổng thống ở Cleveland, Ohio.

Trump đã không tiết lộ việc phát hiện bệnh của mình với công chúng, cho tới 1 giờ sáng thứ Sáu, giờ địa phương, tức 36 tiếng trước khi Conley thông báo với giới truyền thông bên ngoài Trung tâm Y tế Walter Reed.

Các quan chức Nhà Trắng sau đó nói với các phóng viên rằng, Conley có ý nói rằng, họ đang ở “ngày thứ ba” trong việc chẩn đoán bệnh của Trump, thay vì 72 giờ trước đó. Nhà Trắng cho biết, ông Trump đã có kết quả dương tính vào tối thứ Năm theo giờ địa phương.

Sau đó, Conley nói trong một tuyên bố, rằng ông ta đã sử dụng sai thời gian 72 giờ trong cuộc họp báo của mình.

Ông nói: “Tổng thống được chẩn đoán nhiễm COVID-19 lần đầu tiên vào tối thứ Năm, ngày 1 tháng 10”.

Tại cuộc họp báo của mình, Conley nói rằng, sức khỏe ông Trump “tốt” và không cảm thấy khó thở.

Bác sĩ Sean Conley tại buổi họp báo ở bệnh viện Walter Reed. Nguồn: AP

“Ông ấy có tinh thần đặc biệt tốt và khi chúng tôi hoàn thành các vòng đa chẩn vào sáng nay, ông ấy nói: ‘Tôi cảm thấy tôi có thể bước ra khỏi đây hôm nay’, và đó là một nhận xét khích lệ từ tổng thống”, Conley nói.

Vài phút sau, trong Nhà Trắng – một nhóm phóng viên được giao nhiệm vụ đưa tin về Nhà Trắng – đưa ra tuyên bố từ một quan chức Nhà Trắng giấu tên, cho biết: “Sự sống còn của Tổng thống trong 24 giờ qua rất đáng quan ngại và 48 giờ tới sẽ rất quan trọng về mặt chăm sóc ông ta. Chúng tôi vẫn chưa có lộ trình rõ ràng cho sự hồi phục hoàn toàn“.

Cùng lúc đó, Mark Meadows, Chánh văn phòng Nhà Trắng được nhìn thấy phát biểu với các phóng viên trong một cuộc thảo luận không ghi âm.

Trong dòng tweet đầu tiên của mình trong ngày, Trump nói: “Các bác sĩ, y tá và TẤT CẢ mọi người tại Trung tâm Y tế Walter Reed và những người khác từ các tổ chức đáng kinh ngạc tương tự đã tham gia cùng họ, thật TUYỆT VỜI!!!

Tiến bộ đáng kể đã được thực hiện trong 6 tháng qua khi chiến đấu với bệnh dịch này. Với sự giúp đỡ của họ, tôi cảm thấy khỏe!”

Một ngày trước đó, Nhà Trắng bị chỉ trích dữ dội vì không minh bạch, cung cấp đầy đủ tình trạng của Tổng thống.

Tại cuộc họp báo của mình, Conley từ chối trả lời nhiều câu hỏi trực tiếp về việc, liệu Trump có được cho thở oxy kể từ khi được chẩn đoán mắc dịch COVID-19 hay không.

Trước đó cùng ngày, ông Chris Christie, cựu thống đốc bang New Jersey thông báo rằng, ông đã có kết quả xét nghiệm dương tính với COVID-19, cũng như thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa Ron Johnson [bị nhiễm COVID-19].

Họ nằm trong danh sách ngày càng gia tăng, gồm các nhân vật nổi tiếng của Đảng Cộng hòa, những người đã thông báo rằng, họ bị nhiễm COVID-19 trong những ngày gần đây.

Cũng như Trump và vợ Melania, nhóm đó bao gồm cả Bill Stepien, người quản lý chiến dịch tranh cử của ông Trump, cố vấn Nhà Trắng Hope Hicks và bà Kellyanne Conway, cựu cố vấn của Trump [đều bị nhiễm COVID-19].

Nguồn : https://baotiengdan.com/2020/10/04/rat-quan-ngai-toa-bach-oc-dua-ra-cac-thong-tin-cap-nhat-mau-thuan-kho-hieu-ve-suc-khoe-cua-trump/

Ông Trump ‘giáng đòn’ với ứng dụng TikTok, WeChat của Trung Quốc

Reuters

Bắt đầu từ tối 20/9, chính quyền Trump sẽ cấm WeChat và TikTok hiện diện trên các cửa hàng ứng dụng của Mỹ, một động thái sẽ ngăn người Mỹ tải ứng dụng của Trung Quốc xuống dùng vì quan ngại các ứng dụng này là mối đe dọa an ninh quốc gia.

Lệnh cấm, loan báo ngày 18/9, chỉ áp dụng cho những lượt download mới hay cập nhật-nâng cấp.

Ứng dụng WeChat cho phép người dùng nhắn tin, chi trả điện tử ngoài tính năng về truyền thông xã hội.

WeChat sẽ bị hạn chế gắt gao hơn kể từ ngày 20/9.

Các khách hàng đã có ứng dụng TikTok trong máy sẽ không mấy thấy có thay đổi cho đến ngày 12/11 khi lệnh cấm một số giao dịch kỹ thuật sẽ kích hoạt.

“Chúng tôi không đồng ý với quyết định của Bộ Thương mại, và thất vọng về lập trường của Bộ ngăn chặn việc tải ứng dụng từ ngày 20/9 và cấm sử dụng ứng dụng TikTok tại Mỹ từ ngày 12/11,” công ty nói trong một tuyên bố.

“Chúng tôi sẽ tiếp tục thách thức sắc lệnh không công bằng vốn được ban hành không theo thủ tục pháp lý và đe dọa tước đi của người Mỹ và các doanh nghiệp nhỏ trên nước Mỹ một diễn đàn quan trọng cho tiếng nói lẫn đời sống.”

Bộ trưởng Thương mại Wilbur Ross nói với Fox Business Network là “TikTok căn bản vẫn không suy suyển cho đến ngày 12/11.”

Lệnh cấm tải ứng dụng TikTok tại Mỹ vẫn còn có thể được Tổng Thống Donald Trump rút lại trước khi có hiệu lực nếu công ty mẹ là ByteDance đạt được thỏa thuận với Oracle giải quyết những quan ngại về an ninh dữ liệu người dùng.

Chính quyền Trump đang tăng cường nỗ lực loại bỏ các ứng dụng “không đáng tin” của Trung Quốc khỏi các mạng lưới kỹ thuật số Mỹ giữa những căng thẳng leo thang với Bắc Kinh về một loạt các vấn đề từ thương mại và nhân quyền cho đến cạnh tranh để chiếm ưu thế về công nghệ.

Bộ Thương mại ra lệnh cấm các cửa hàng ứng dụng của Apple, Google Play và những công ty khác không được ‘trưng bày’ hai ứng dụng này trên bất cứ trang nào “có thể truy cập trong nước Mỹ,” một viên chức cao cấp Bộ Thương mại nói với Reuters.

Nagorno-Karabakh: Thêm 51 quân nhân thiệt mạng trong cuộc chiến với Azerbaijan

VOA Tiếng Việt

Giao tranh ác liệt giữa Armenia và Azerbaijan tiếp tục diễn ra hôm thứ Bảy 3/10, khi hai nước vẫn xung đột về vùng lãnh thổ ly khai Nagorno-Karabakh, tin tức của AP và Reuters cho biết.

Nagorno-Karabakh hôm 3/10 cho biết có thêm 51 quân nhân của họ thiệt mạng trong cuộc chiến với Azerbaijan, là mức tăng mạnh về số binh sĩ bị chết sau một tuần giao tranh ác liệt, theo tin của AP và Reuters.

Nổ ra hôm 27/9, chiến sự lần này được xem là có mức độ tồi tệ nhất ở Nagorno-Karabakh và các khu vực xung quanh kể từ khi một cuộc chiến kết thúc năm 1994, với kết quả là khu vực này vốn nằm bên trong Azerbaijan lại rơi vào vòng kiểm soát của lực lượng địa phương sắc tộc Armenia, được nước Armenia hậu thuẫn.

Shushan Stepanian, phát ngôn viên của Bộ Quốc phòng Armenia, nói với hãng tin AP rằng “các cuộc giao tranh ác liệt đang diễn ra dọc toàn bộ chiến tuyến” và tuyên bố rằng lực lượng Armenia đã bắn rơi 3 máy bay.

Bộ Quốc phòng Azerbaijan không phản hồi về những lời lẽ nói rằng máy bay của họ bị bắn rơi, nhưng bộ này nói rằng các lực lượng Armenia đã nã pháo vào lãnh thổ dân sự bên trong Azerbaijan, bao gồm cả thành phố Terter, tin của AP tường thuật.

Các quan chức Nagorno-Karabakh cho biết hơn 150 quân nhân thuộc phe của họ đã thiệt mạng cho đến nay. Nhà chức trách Azerbaijan chưa cho biết chi tiết về thương vong của quân đội bên họ, nhưng cho hay 19 dân thường đã thiệt mạng và 55 người khác bị thương.

Nagorno-Karabakh là một khu vực tự trị được công nhận bên trong Azerbaijan trong thời kỳ Liên Xô còn tồn tại.

Vùng này tuyên bố độc lập khỏi Azerbaijan vào năm 1991, khoảng 3 tháng trước khi Liên Xô sụp đổ. Chiến tranh toàn diện nổ ra vào năm 1992, giết chết khoảng 30.000 người.

Vào thời điểm chiến tranh chấm dứt vào năm 1994, các lực lượng Armenia không chỉ chiếm giữ Nagorno-Karabakh mà còn cả các khu vực khá lớn bên ngoài ranh giới chính thức của vùng tự trị.

Triệu chứng COVID-19 của TT Trump ‘rất đáng lo ngại’ hôm Thứ Sáu; 48 giờ tới có tính quyết định

VOA

Tổng thống Mỹ Donald Trump trải qua một giai đoạn “rất đáng lo ngại” hôm thứ Sáu 2/10, và 48 giờ tới sẽ có tính quyết định về việc chữa trị cho tình trạng ông bị nhiễm virus corona chủng mới, Chánh văn phòng Nhà Trắng Mark Meadows nói hôm thứ Bảy 3/10, AP đưa tin.

Trong khi đó, Reuters dẫn lời một người nắm tình hình sức khỏe của Tổng thống Trump cho biết cùng ngày 3/10 là ông Trump chưa chuyển sang giai đoạn bình phục rõ rệt sau khi nhiễm COVID-19, và một vài dấu hiệu sinh tồn của ông trong 24 giờ qua là rất đáng lo ngại.

Nhận xét của nguồn tin này về tình trạng y tế của tổng thống thuộc Đảng Cộng hòa dường như mâu thuẫn với đánh giá mà một nhóm bác sĩ đưa ra trong cuộc họp báo trước đó cũng trong ngày 3/10, rằng ông “đang rất khỏe”, bản tin của Reuters tường thuật.

Một trong những bác sĩ đó kể ông Trump bảo họ rằng “Tôi cảm thấy cứ như là tôi có thể bước ra khỏi đây ngay hôm nay”.

Tổng thống Trump rời Nhà Trắng và được đưa đến Trung tâm Quân y Quốc gia Walter Reed gần Washington vào thứ Sáu 2/10 chỉ vài giờ sau khi ông được chẩn đoán mắc COVID-19.

Bác sĩ thuộc Nhà Trắng Sean P. Conley nói với các phóng viên bên ngoài bệnh viện hôm 3/10 rằng ông Trump không bị khó thở và hiện không cần thở bằng oxy bổ sung, tin của Reuters cho hay.

“Tôi và toàn bộ nhóm vô cùng vui về diễn biến tốt của tổng thống”, ông Conley nói, được Reuters dẫn lại.

Ông Conley từ chối cung cấp thời gian biểu khi nào ông Trump có thể ra viện.

Trong một tweet đăng ngày 3 tháng 10, tổng thống Trump có lời khen ngợi đội ngũ y tế tại Walter Reed, và nói rằng ông “cảm thấy khỏe.”

Tweet của tổng thống Trump viết: “Các bác sĩ, y tá, và TẤT CẢ tại trung tâm y tế Walter Reed VĨ ĐẠI, và các đội ngũ y tế khác tại các trung tâm tuyệt vời tương tự, là TUYỆT VỜI!!!” và “với sự giúp đỡ của họ, tôi đang cảm thấy khỏe.”

Kết quả chẩn đoán vừa qua là sự việc tiêu cực gần đây nhất đối với tổng thống thuộc đảng Cộng hòa, người đứng thấp hơn đối thủ bên đảng Dân chủ Joe Biden trong các cuộc thăm dò dư luận trước cuộc bầu cử tổng thống ngày 3/11.

Ông Conley cho biết ông Trump đã được tiêm liều Remdesivir đầu tiên trong liệu trình dài 5 ngày. Đây là một loại thuốc kháng virus tiêm tĩnh mạch do Gilead Sciences Inc bán, đã được chứng minh là có thể rút ngắn thời gian nằm viện, vẫn theo tin Reuters.

Ông Trump cũng đang áp dụng một phương pháp điều trị thử nghiệm bằng thuốc REGN-COV2 của Regeneron, một trong vài loại thuốc thử nghiệm “kháng thể đơn dòng” để điều trị COVID-19. Ngoài ra, ông cũng uống các loại thuốc gồm kẽm, Vitamin D, famotidine, melatonin và aspirin, ông Conley cho biết.

”HÀNG TÔM HÀNG CÁ” NÓ THẾ ĐẤY!

Du Khánh

    Bất kỳ cuộc bầu cử Tổng thống nào của Hoa Kỳ cũng đều xảy ra ba cuộc tranh luận gay gắt của hai ứng cử viên được công khai trên diễn đàn và đều được cả thế giới quan tâm theo dõi và đánh giá bằng những quan điểm trái chiều nhau chứ không như ở các nước XHCN rằng phải bí mật, phải có cơ cấu nhân sự và “quán triệt” từ trước cho nó “tập trung dân chủ”!

      Mạnh hay yếu, hơn hay kém, đúng hay sai của mỗi người đều được bộc lộ công khai chứ không cần phải “đi theo quy trình”, chẳng cần phải giơ ra một mớ bằng cấp hay bằng khen, huân huy chương hay bất kỳ cái thứ thổ tả nào để đưa lên bàn cân cái “tài đức” vốn dĩ nó cứ thập thò ở mấy cái cửa miệng hay vài tờ báo lá cải chuyên viết theo định hướng.

     Hai ngày hôm nay, báo chí chính lề và mạng xã hội cứ rộ lên, rối tinh rối mù những bình luận và khen chê cứ y như tất cả đều là những nhà thông thái mà quy cho ông này dở hơi, ông kia giống hàng tôm hàng cá, ông này thắng, ông này thua v v…

      Xin thưa rằng: dù các ông ấy là gì chăng nữa thì hàng trăm năm nay nước Mỹ đều là cường quốc số một thế giới, đất nước Hoa Kỳ đều là nơi cả cái hành tinh này đều tìm mọi cách để được định cư ở đó và chẳng có người dân nào của họ phải tìm cách tha hương làm ô sin, nô lệ hay sống chui sống lủi ở một quốc gia nào. Quan chức dù lớn nhỏ của họ chẳng bao giờ phải tìm cách mua quốc tịch ở đâu hay bằng mọi cách cho con em mình du học ở nước khác, người dân của họ chẳng bao giờ phải làm lán trên vỉa hè trụ trở tiếp dân mà chờ kêu oan hay căng băng rôn đi khắp nẻo đường của Thủ đô để đòi đất, và điều quan trọng là họ chẳng có cái “lò chống tham nhũng” nào cả!

     Đấy! Hàng tôm hàng cá của họ nó thế đấy, nó đang là niềm mơ ước nghìn năm của ối người cứ tự xưng là vô địch !

NÔNG PHU

fb. Nguyễn Công Vỹ

USCIS “Hướng dẫn v/v không chấp nhận với các thành viên của một Đảng toàn trị”.

Lê Nguyễn Hương Trà

Sở Nhập tịch & Di Trú Hoa Kỳ (USCIS) ngày 2/10 vừa ra thông báo chính thức “Hướng dẫn v/v không chấp nhận với các thành viên của một Đảng toàn trị”. 

—-

Theo đó, các thành viên của Đảng Cộng sản và các đảng chính trị toàn trị khác không phù hợp với cam kết nhập tịch của Mỹ, cũng như không thể đảm bảo được sự ủng hộ và bảo vệ của Hiến pháp, Luật pháp Hoa Kỳ. Trừ khi được miễn trừ theo cách khác, nếu không, bất kỳ người nhập cư nào đang hoặc đã là thành viên Đảng Cộng sản hay bất kỳ đảng toàn trị nào khác có ý định nhập cư đều không được chấp nhận!

Hướng dẫn trên Website của USCIS.

Vào giữa tháng 7/2020, sau sự việc cha của một công dân Mỹ nhập cảnh vào Hoa Kỳ, visa du lịch đã bị hủy ở sân bay và trục xuất ngay tại chỗ; do ông là đảng viên ĐCS Trung Quốc. Tờ New York Times khi đó đưa tin, Hoa Kỳ đang xem xét “Đạo luật Di trú và Quốc tịch” nhằm tiến tới cấm toàn diện các đảng viên ĐCSTQ và người nhà.

Khi đó các hãng thông tấn của Trung Quốc đã bình luận rằng, nếu lệnh cấm của Hoa Kỳ là có thật, thì sự việc nghiêm trọng hơn cả việc cắt đứt quan hệ ngoại giao Trung – Mỹ!

©https://www.uscis.gov/…/uscis-issues-policy-guidance…

———

Gần đây, một số chính sách trừng phạt Trung Quốc được Quốc hội Hoa Kỳ thông qua với sự đồng thuận cao, đặc biệt là Luật Nhân quyền Hong Kong và Luật Nhân quyền Tân Cương. 

Mới hôm 1/10, tại cuộc họp Liên Hiệp Quốc, Anh cũng đã chỉ trích Trung Quốc v/v lạm dụng nhân quyền và tự do ở Hong Kong và Tân Cương. Trước đó nữa, ngày 15/9, Hoa Kỳ đã đưa ra cảnh báo khuyên công dân không nên đến Trung Quốc và Hong Kong, do có nguy cơ bị giam giữ và thi hành luật pháp một cách tùy tiện!

————

– Thông báo trên của USCIS đang làm rất nhiều người Việt ở Mỹ hoang mang. Chưa nói tới khả năng hồi tố, thì các đảng viên, quan chức từ đây sẽ chấm dứt các cơ hội hạ cánh an toàn và qua Mỹ định cư; từ diện đầu tư (EB-5), lao động định cư (EB-3), đến các đối tượng được thân nhân bảo lãnh định cư (IR, F)…vv.

Nhà văn Võ Thị Hảo mở Vlog ‘Sự kiện Thứ Tư’ và ‘Văn chương Đêm thứ Bảy

Nhà văn Võ Thị Hảo

Chào các bạn đến với kênh YouTube Nhà văn Võ Thị Hảo.

Vì sao tôi lại chọn mở kênh YouTube vào thời điểm này? Bởi vì tôi không thể quên các bạn, những độc giả yêu mến của tôi.

Hãy cùng đến với tôi và chia sẻ những suy nghĩ, tâm sự về một số vấn đề ảnh hưởng lớn tới cuộc sống của chúng ta trong ‘Sự kiện thứ Tư’, mở đầu bằng câu hỏi về vụ án Đồng Tâm: Vì sao tử thi ông Lê Đình Kình lại có vết mổ sâu dọc bụng?

Trong Văn chương Đêm thứ Bảy, tôi chọn ‘Dạ Tiệc Quỷ’ làm tác phẩm mở đầu cho loạt chương trình giới thiệu các tác phẩm văn học, truyện ngắn, kịch bản phim của mình.

Nhà văn Uyên Thao có đoạn giới thiệu về Dạ Tiệc Quỷ: “Võ Thị Hảo sống với nghiệp văn trong khi tương quan giữa văn chương và thực tế cuộc sống luôn gắn kết như keo sơn. 

“…Mỗi nạn nhân chỉ gánh chịu nỗi đau trong khoảnh khắc thân xác giãy giụa giữa ngọn lửa cực hình còn người sống với nghiệp văn sẽ phải kéo dài cơn giãy giụa trước ngọn lửa cực hình nối tiếp thiêu đốt vô vàn thân xác. Khắc nghiệt hơn là ngọn lửa cực hình thiêu đốt mỗi nạn nhân không bao giờ ngừng thiêu đốt tâm não người sống với nghiệp văn kể cả khi ngồi trước bàn viết.”

“…Bút danh Võ Thị Hảo trở nên quen thuộc không chỉ do thái độ bất khuất trước các hiểm họa đe dọa cuộc sống an lành của con người mà còn qua các sáng tác văn học độc đáo từ tố chất nội dung tới phong cách nghệ thuật.”

Xin cảm ơn các bạn. Nếu đồng điệu, hàng tuần hãy đến với tôi vào 20h thứ Tư để cùng bình luận Sự kiện thứ Tư, và mỗi tối thứ Bảy lúc 21h giờ Việt Nam, để cùng thưởng thức Dạ Tiệc Quỷ.

Võ Thị Hảo